1. Муурлемекнинъ чалышмасы: шарапны сакъламакъ ичюн эсас манъзыль
Муурлемек шарап шишелерининъ энъ эсас вазифесидир, о, оксиген кечиримлилигине, учкъан мадделернинъ гъайып олувына ве узун-муддетли сакълав тургъунлыгъына догърудан-догъру тесир эте. Яман тыкъылув оксидленювге, лезетнинъ бозулмасына ве чёкюндининъ бозулмасына кетире, бу исе шарап ичюн къайтарып оламай.
1.1 Боюн къурулышы ве муурьнинъ келиштирильмеси
Шишенинъ бойну — анахтарны тыкъмакъ ичюн ердир, онынъ ички диаметри, дивар къалынлыгъы ве тегизлиги тыкъынты аксессуарына келишмек керек. Санайда эки эсас тыкъынты чезилюви укюм сюре:
Пробканы тыкъмакъ: Стандарт боюн ички диаметри 18,5мм ден 19мм геджедир. Боюннынъ ички дивары табиий я да синтетик пробкаларнен сыкъ сыкъылмакъ ичюн бурюшиклерсиз я да тегиз олмагъан джам къалынлыгъында тегиз олмакъ керек. Шыра суву ве пробка арасында махсус улляж бошлугъы (5 мм-ден 8 мм-гедже) айырыла, бу исе сувунынъ термик кенишлемесине ве тартышмасына уйгъунлашып, пробканынъ дым деформациясыны эксильте. Бу къурулыш микро-оксигенацияны талап этмек ичюн къартайгъан къырмызы шараплар ичюн келише.
Винтовой къапакъны тыкъмакъ: Боюн бир тюрлю юксекликте ве тегиз йип юзю олгъан стандартлаштырылгъан йип оюкъларыны къабул эте, йипнинъ сынмасы я да бош айланувындан къачына. Къапакъ ичиндеки тыкъынты прокладкасы юксек ава кечирмезлигине иришмек ичюн шишенинъ агъызына сыкъ уйгъун келе. Винтовой-къапакълы боюнларнынъ ольчю долерантлыгъы талаплары пробка боюнларына коре даа къаттыдыр, долерантлыкъ ±0,3мм сынъырында идаре этиле.
1.2 Ярдымджы косьтергичлерни тыкъмакъ .
Шишенинъ агъызынынъ тегизлиги -сёзлешильмеген косьтергичтир. Шишенинъ агъызы тегиз олмагъанда, тыкъынты материалы ве джам арасында бошлукълар пейда ола, бу исе оксигеннинъ яваш-яваш ичине кирмесине себеп ола. Копюрильген шарап шишелери ичюн боюн телли къафеснинъ кергинлигини даянмакъ ичюн, ички углекислый газ басымы алтында газ акъмасына маниа олмакъ ичюн, пекитильген джам юзюгинен донатылгъан олмакъ керек. Санайы сынав стандартлары махсус шарап шишелери даимий араретте сакълав шараитлеринде йылына 2 мг-дан эксик оксиген кечиримлилигини сакъламакъны талап этелер.
2. Джам шишенинъ кейфиети: хаммал ве усталыкъны бельгилемек
Джамнынъ кейфиети шарап шишелерининъ ярыкъкъа къаршы турувыны, химиявий тургъунлыгъыны ве къаттылыгъыны бельгилей. Санаий-сыныфлы шарап стаканы эсасен кварц къумындан, содалы кульден ве лимес ташындан япыла ве темизликке, кирлиликке ве ярыкъ кечирювине коре тасниф этиле.
2.1 Джам материалынынъ сыныф таснифи .
Юксек-Беяз джам: Кирлиликнинъ микъдары сонъ дередже аз, шеффафлыгъы юксек, пускюртмелер ве сызакълар ёкъ. О, буллюр киби темиз корюнишни, шарап сувунен химиявий реакциясыз химиявий джеэттен инерт олгъаныны косьтере. О, юксек-беяз шарап, мейва шарап ве тасвирий косьтерювни талап этмек ичюн копюрильген шарап ичюн кенъ къулланыла. Ишлеп чыкъарувнынъ фияты нисбетен юксек.
Ешиль/Кендир къара джам: Иритиджи вакътында демир ве марганец элементлерини къошып, къара джам пейда ола. О, ультрафиолет ве корюнген къыскъа-далгъалы ярыкънынъ 90%-ден зиядесини къапатып ола, ярыкъ- иле шарапнынъ бозулмасына семерели шекильде маниа ола. Къырмызы шарап шишелери ичюн энъ чокъ къулланылгъан материал — къою ешиль, узун сакълав девирлери олгъан пекитильген шараплар ичюн исе янтарь джам келише.
Адий гъайрыдан ишлетильген джам .: Къайта ишлетильген джам хаммалнен къарыштырылгъан, ичинде уфакъ-тюфек пускюртювлер ве йымшакъ сызакълар бар. О, алчакъ ярыкъкъа къаршы турувгъа ве зайыф тургъунлыкъкъа малик, тек къыскъа сакъланув муддети олгъан (1 йыл ичинде) алчакъ-фиятлы софра шарапларына аиттир.
2.2 Квалификациялы шишелер ичюн къусурларны тапмакъ .
Санаий алыш-вериште бойле тасниф этильмеген къусурлы шишелерни ёкъ этмек керек: диаметри 1 мм-ден буюк олгъан корюнген пускюртмелер, юзюндеки чатлакълар, шишенинъ диварынынъ къалынлыгъы тегиз олмагъан, шишенинъ агъзында кескин бурюшиклер, тюбюнинъ четке чекильген сапмасы. Юксек-кейфиетли шарап шишелерининъ бир тюрлю дивар къалынлыгъы басымгъа даима къаршы турмакъны теминлей ве ташув ве шишеге толдурув вакътында ерли ярылувдан къачынмакъта. Ички дивары тегиз ве экшиликке -даянмакъ керек, бойледже, мадде чёкюши шарап сувуны кирлемесин.
3. Шишенинъ агъырлыгъы: чешит агъырлыкъларнынъ артында санайы мантыгъы тура
Шишенинъ агъырлыгъы – бу адий кейфиетли гимн дегиль; о, джамнынъ къалынлыгъына, къурулыш къавийлигине ве махсулатнынъ ерлештирильмесине келише. Санайы адий 750 мл шарап шишелерини ачыкъ къулланув сценарийлеринен учь агъырлыкъ сыныфына боле.
3.1 Енъиль шишелер (350г - 450г)
Индже джам диварлары ве саде къурулышы олгъан енгиль шишелер истисал ве ташув масрафларыны эксильте. Олар эксериетле винтовкалы къапакъларнен чифтлештириле, оларнынъ оксиген изоляциясы алчакъ къабилиети бар. Олар 1-2 йыл ичинде истимал этмек ичюн ниетлендирильген тазе-тарзлы шарапларгъа, шу джумледен яш беяз шарапларгъа, енгиль къырмызы шарапларгъа ве мейва шарапларына келише. Буюк супермаркетлер ве эр куньки ашайт шараплары, масрафларны идаре этмек ичюн, адет узьре, бу спецификацияны къабул этелер.
3.2 Орта-агъырлыкътаки шишелер (500г - 750г)
Бу шарап санайыда энъ универсаль эсас спецификациядыр. Джамнынъ къалынлыгъы орта, басымгъа къаршы турув ве оксигенни айырув перформансы мувазенелидир. Пробка ве винтовкалы къапакъларнен келишкен о, орта-къырмызы шарапларнынъ чокъусына, къарыштырылгъан шарапларгъа ве эр кунь ичильген къуру шарапларгъа аиттир. О, 3-5 йыллыкъ сакълав талапларына джевап бере ве махсулатнынъ фиятыны ве докъумасыны мукеммель мувазене эте.
3.3 Агъыр шишелер (800г - 1200г+)
Агъыр шишелернинъ къалынлаштырылгъан джам диварлары ве пекитильген конструкциялары бар, олар чокъ вакъыт терен панталарнен донатылгъанлар. Къалын стакан оксиген алмашувыны явашлата ве ички араретни даима сакълай, бу исе юксек-таннинли къырмызы шараплар ичюн тургъун къартайув муитини ярата. Шампан шишелери ультра-агъыр категориягъа (1500г-2000г) кире, ички карбонизация басымынынъ 5-6 атмосферасына къаршы турмакъ ичюн диварлары къалынлаштырылгъан. Агъыр шишелер коллекцион ве юксек севиедеки эскирген шараплар ичюн стандарттыр.
4. Шишенинъ шекили ве материалынынъ келиштирильмеси: уйгъун шарап махсулатынынъ таснифи
Чешит шише шекиллери региональ шарап чыкъарув аньанелеринден алынгъан ве шарапнынъ дубиль мадделернинъ микъдары, къокъу концентрациясы ве карбонизация басымы киби хусусиетлерине коре оптималлаштырылгъан. Акъыллы келиштирюв сакълав эффектини яхшылаштыра ве санайы эстетик нормаларына келише.
4.1 Бордо шишеси .
Юксек вертикаль омузлары ве догъру шише корпусы олгъан къою ешиль джам энъ эсас сечимдир. Юксек омуз къурулышы къырмызы шарапнынъ къартайгъанда пейда олгъан чёкюндилерни къапатып, темиз тёкювни къолайлаштыра биле. О, юксек-таннинли, узун-къартайгъан къырмызы юзюм сойларына, шу джумледен Каберне Совиньон, Мерло, Каберне Франккъа келише. Халкъара премиум къуру къырмызы шарапларнынъ чокъусы бу шише чешитини къабул этелер.
4.2 Бордо шишеси .
Тегиз энъишли омузлары ве йымшакъ шише къурсагъы олгъан онынъ йымшакъ оксиген айланувыны темин этмек ичюн сувнен тесирлешкен ери даа буюктир. О, алчакъ-таннинли, къокъулы къырмызы шарапларгъа ве Пино Нуар ве Шардоне киби къаймакълы беяз шарапларгъа келише. Юмшакъ эгри дизайн ташув вакътында сувукълыкънынъ тесирини эксильте, тышкъы титревге сезимли назик шараплар ичюн келише.
4.3 Рейн/Хок шишеси .
Узюн ве индже, омузлары минималь, эксериетле ачыкъ ешиль я да шеффаф джамдан япылгъан. Индже беден ярыкъ нурланув мейданыны эксильте ве алчакъ-араретте тургъунлыкъны сакълай. О, махсус къокъулы беяз шараплар ичюн, шу джумледен рислинг, гевюрцтраминер ве ярым-татлы беяз шараплар ичюн азырлангъан, тазе чечек ве мейва къокъуларыны айдынлата.
4.4 Шампан ве копюрильген шарап шишеси .
Арматуралы къалын джам, терен панта ве тургъун кенъ шише тюбю. Бутюн шише басымгъа-къаршы ве патлавгъа-къаршы, келишкен телли къафес + пробка эки къатлы тыкъынты къурулышы. О, шампан, просекко, копюрильген сидр киби бутюн газлы шарапларгъа аиттир. Ультра-агъыр агъырлыкъ ички газ басымына семерели къаршы чыкъа ве ташув хавфсызлыгъыны теминлей.
4.5 Махсус-Шекильли ве махсус шишелер
Ястыкълангъан ташымал шишелер ве кичик-сыгъышлы сынав шишелери махсус бахшыш шараплары ве ашайт сынав къапламалары ичюн келише. Экстра-буюк магнумлар (1,5 л) оксиген-ве -шарап нисбети даа алчакъ олып, къартайув сурьатыны явашлата ве лезетнинъ муреккеплигини яхшылаштыра, топламакъ ве подвалда сакъламакъ ичюн пек яхшыдыр.
5. Саанынъ амелий сечим теклифлери .
Къыскъа-муддетли истимал шараплары (1-2 йыл): Масрафларны идаре этмек ве тазе лезетни темин этмек ичюн енгиль ешиль/шеффаф джам шишелерни сечип алынъыз, оларнынъ къапакълары бар.
Орта-муддетли къартайгъан къырмызы шараплар (3-8 йыл): Микро-оксигенли къартайув ичюн табиий пробкалы орта-агъырлыкълы къою ешиль Бордо я да Бордо шишелерини сечип алынъыз.
Юксек-коллекцион шараплар (10+ йыл): Тургъунлыкъны арттырмакъ ичюн юксек-сыкълыкълы табиий пробкаларнен чифтлештирильген терен панталы агъыр къоюлаштырылгъан джам шишелерни къабул этинъиз.
Газлы копюрильген шараплар .: Профессиональ телли къафесни тыкъмакъ ичюн аксессуарларнен патлавгъа къаршы-къаршы къалын джам махсус шишелерни огге къойынъыз.
Къокъулы беяз шараплар .: Ярыкъ зарарны эксильтмек ве назик къокъуларны сакъламакъ ичюн ачыкъ ешиль индже шишелерни къулланынъыз.
Хуляса
Шыра шишесини сечип алув – бу шарапнынъ атрибутларына, сакълав девирине ве базар ерлешювине эсаслангъан къатты санайы къарарыдыр. Пломба перформансы шарапнынъ хавфсызлыгъыны кефалет эте, джамнынъ кейфиети сакълавнынъ тургъунлыгъыны бельгилей, агъырлыкъ къурулыш къавийлигини ве махсулатнынъ сыныфыны акс эте, шишенинъ шекили исе шарапнынъ лезети хусусиетлерине уйгъунлаша. Тиджарет алыш-веришинде амелиятчылар юзьсюз яраштырув гимнлерини козьге алмамакъ, физик косьтергичлерге ве келишкен мантыкъкъа дикъкъат айырмакъ ве халкъара шарап къаплама стандартларына келишкен шишелерни сечип алмакъ кереклер. Акъылгъа сыгъгъан уйгъунлаштырылгъан шарап шишеси шарап лезетини максималь шекильде сакълап къалмакъ ве шарап махсулатлары ичюн узун-муддетли къыймет яратмакъ мумкюн.

